Right To Education (RTE) Gujarat 2025-26

ઉદ્દેશ: RTE કાયદાનો પ્રાથમિક ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે ભારતમાં દરેક બાળકને ગુણવત્તાયુક્ત પ્રાથમિક શિક્ષણ કોઈપણ ભેદભાવ કે અવરોધો વિના મળે.

મુખ્ય જોગવાઈઓ:

- ફરજિયાત શિક્ષણ: RTE કાયદો 6-14 વય જૂથના બાળકો માટે શિક્ષણને મૂળભૂત અધિકાર બનાવે છે અને બધા માટે મફત અને ફરજિયાત શિક્ષણ ફરજિયાત બનાવે છે.

- માળખાકીય સુવિધાઓ અને સુવિધાઓ: આ અધિનિયમ શાળાઓ માટે લઘુત્તમ ધોરણો અને ધોરણોની રૂપરેખા આપે છે, જેમાં ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, શિક્ષક-વિદ્યાર્થી ગુણોત્તર અને પુસ્તકાલયો અને રમતના મેદાન જેવી સુવિધાઓનો સમાવેશ થાય છે.

- શિક્ષણની ગુણવત્તા: તે ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણ પ્રદાન કરવા, બાળ-મૈત્રીપૂર્ણ શિક્ષણ પ્રથાઓને પ્રોત્સાહન આપવા અને સામાજિક-આર્થિક પૃષ્ઠભૂમિ, લિંગ અથવા વિકલાંગતાના આધારે કોઈપણ બાળકના ભેદભાવને રોકવાના મહત્વ પર ભાર મૂકે છે.

- આરક્ષણ: અધિનિયમ આદેશ આપે છે કે ખાનગી શાળાઓએ વંચિત જૂથો અને આર્થિક રીતે નબળા વર્ગના બાળકો માટે ચોક્કસ ટકાવારી બેઠકો અનામત રાખવી જોઈએ.

અમલીકરણ: RTE કાયદો તેના અસરકારક અમલીકરણ માટે કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારો બંને પર જવાબદારીઓ લાદે છે. તે પાયાના સ્તરે અમલીકરણની દેખરેખ અને દેખરેખ રાખવા માટે શાળા વ્યવસ્થાપન સમિતિઓ (SMCs) અને સ્થાનિક સત્તાધિકારીઓ જેવી વિવિધ સંસ્થાઓની પણ સ્થાપના કરે છે.

જ્યારે RTE કાયદાએ શિક્ષણની પહોંચને સુધારવામાં નોંધપાત્ર પ્રગતિ કરી છે, ત્યારે પડકારો હજુ પણ છે. તેમાં શિક્ષણની ગુણવત્તા, કેટલાક ક્ષેત્રોમાં અપૂરતી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, શિક્ષકોની અછત અને વિવિધ રાજ્યોમાં અમલીકરણમાં અસમાનતા સંબંધિત મુદ્દાઓનો સમાવેશ થાય છે.

સુધારાઓ: વર્ષોથી, શિક્ષણ ક્ષેત્રમાં વિવિધ ખામીઓ અને ઉભરતા પડકારોને દૂર કરવા RTE કાયદામાં સુધારા માટે ચર્ચાઓ અને દરખાસ્તો કરવામાં આવી છે.

ભારતમાં શિક્ષણનો અધિકાર અધિનિયમ પ્રાથમિક શિક્ષણને સાર્વત્રિક બનાવવા અને દેશની શિક્ષણ પ્રણાલીમાં સમાવેશીતા અને સમાનતાને પ્રોત્સાહન આપવા તરફના એક મહત્વપૂર્ણ પગલાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. જો કે, તેના અસરકારક અમલીકરણ અને બાકી રહેલા પડકારોને સંબોધવા માટે સતત પ્રયત્નોની જરૂર છે.

RTE 2024-25 અંતર્ગત જરૂરી સૂચના

મફત શિક્ષણ ધોરણ 1 થી 8 યોજના

R.T.E અરજી માટે ફરજીયાત ડોક્યુમેન્ટ

૧. વિદ્યાર્થીનો જન્મનો દાખલો

૨. વિદ્યાર્થીનું આધાર કાર્ડ

૩. માતા/પિતાનું આધાર કાર્ડ.

૫. બેંક પાસબુક ( બાળક/પિતા/માતા કોઇપણનું )

૬. આવકનો દાખલો (મામલતદારનો) તા.૦૧/૦૪/૨૦૨૨ પછીનો.

૭. લાઇટબિલ અથવા રેશનકાર્ડ ( એડ્રેસ પ્રૂફ માટે ) જો વાલીનું આધારકાર્ડ હોય તો એડ્રેસ પ્રૂફ માં ચાલે.

૮. આવક અંગેનું સેલ્ફ ડીક્લેરેશન ( જો ઈનકમ ટેક્સ રિટર્ન ન ભરતા હોય અથવા આવક ઈનકમ ટેક્સ ભરવા પાત્ર ન થતી હોય.)

૯. પાન કાર્ડ અને IT રિટર્ન ( જો ઈનકમ ટેક્સ રિટર્ન ભરતા હોય તો )

R.T.E અરજી માટે મરજીયાત ડોક્યુમેન્ટ

1. પિતાનો જાતિનો દાખલો ( જો લાગું પડતુ હોય તો )

2. BPL કાર્ડ ( જો લાગું પડતુ હોય તો )

3. જો બાળકે સરકારી આંગળવાડીમાં ૨ વર્ષ અભ્યાસ કર્યો હોય તો આંગળવાડી નો દાખલો.

4. સંતાન માં એક માત્ર દીકરી હોય તો તે અંગેનો નગરપાલિકાનો દાખલો.

5. પિતાનું પાન કાર્ડ ( જો ન કઢાવેલ હોય તો )

માતા-પિતા / વાલી માટે ઓનલાઈન ફોર્મ ભરવા અંગેની સુચના

RTE હેઠળ માતા-પિતા / વાલી માટે ઓનલાઈન ફોર્મ ભરવા અંગેની સુચના નીચેની લીંકમાં આપેલ છે https://rte.orpgujarat.com/Content/Docs/UserManual/Imp%20instructions%20for%20parents.pdfળા ની યાદી

અહીં આપેલ લીંક પર ક્લીક કરી RTE હેઠળ આવતી શાળાનું નામ, સરનામું, જીલ્લો , માધ્યમ શોધી શકો છો. https://rte.orpgujarat.com/Common/SchoolList

FAQ (વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો)

1. ગુજરાતમાં RTE પ્રવેશ માટે કોણ અરજી કરવા પાત્ર છે?

- ગુજરાતમાં RTE પ્રવેશ માટે લાયક ઉમેદવારોમાં આર્થિક રીતે નબળા વર્ગો (EWS), વંચિત જૂથો (DG), અને 6 થી 14 વર્ષની વયજૂથના વિકલાંગ બાળકોનો સમાવેશ થાય છે.

2. ગુજરાતમાં સામાન્ય રીતે RTE પ્રવેશ માટેની અરજી પ્રક્રિયા ક્યારે શરૂ થાય છે?

- ગુજરાતમાં RTE પ્રવેશ માટેની અરજી પ્રક્રિયા સામાન્ય રીતે શૈક્ષણિક વર્ષની શરૂઆત પહેલા શરૂ થાય છે. ગુજરાત રાજ્ય શિક્ષણ વિભાગ દ્વારા સત્તાવાર ચેનલો દ્વારા ચોક્કસ તારીખોની જાહેરાત કરવામાં આવે છે.

3. હું ગુજરાતમાં RTE અરજી ફોર્મ કેવી રીતે મેળવી શકું?

- માતા-પિતા અથવા વાલીઓ નિયુક્ત સત્તાવાળાઓ પાસેથી RTE અરજી ફોર્મ મેળવી શકે છે, જેમ કે સ્થાનિક શિક્ષણ કચેરીઓ અથવા ગુજરાત રાજ્ય શિક્ષણ વિભાગ દ્વારા ઉલ્લેખિત ઑનલાઇન પોર્ટલ.

4. ગુજરાતમાં RTE પ્રવેશ માટે કયા દસ્તાવેજોની જરૂર છે?

- જરૂરી દસ્તાવેજોમાં રહેઠાણનો પુરાવો, આવકના પ્રમાણપત્રો, જાતિ પ્રમાણપત્રો (જો લાગુ હોય તો), અને જો લાગુ હોય તો બાળકની ઉંમર અને અપંગતાની સ્થિતિને સમર્થન આપતા દસ્તાવેજોનો સમાવેશ થઈ શકે છે. જરૂરી દસ્તાવેજોની સંપૂર્ણ સૂચિ માટે સત્તાવાર માર્ગદર્શિકા તપાસવી આવશ્યક છે.

5. ગુજરાતમાં RTE કાયદા હેઠળ ખાનગી શાળાઓમાં બેઠકો કેવી રીતે ફાળવવામાં આવે છે?

- ગુજરાતમાં ખાનગી બિન-અનુદાનિત શાળાઓએ RTE કાયદા હેઠળ લાયક ઉમેદવારો માટે ચોક્કસ ટકાવારી બેઠકો અનામત રાખવાની જરૂર છે. જો અરજદારોની સંખ્યા ઉપલબ્ધ બેઠકો કરતાં વધી જાય, તો યોગ્ય ફાળવણી સુનિશ્ચિત કરવા માટે લોટરી અથવા પસંદગી પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવી શકે છે.

6. શું RTE અરજી પ્રક્રિયા દરમિયાન માતા-પિતા અથવા વાલીઓ માટે કોઈ આધાર ઉપલબ્ધ છે?

- હા, વાલીઓ અથવા વાલીઓ કે જેમને સહાયની જરૂર હોય અથવા ગુજરાતમાં RTE પ્રવેશ અંગે પ્રશ્નો હોય તેઓ માર્ગદર્શન અને સમર્થન માટે શિક્ષણ વિભાગ અથવા નિયુક્ત સહાય કેન્દ્રોનો સંપર્ક કરી શકે છે.

7. RTE અમલીકરણ પર દેખરેખ રાખવા માટે ગુજરાત રાજ્ય શિક્ષણ વિભાગની ભૂમિકા શું છે?

- ગુજરાત રાજ્ય શિક્ષણ વિભાગ રાજ્યમાં RTE કાયદાના અમલીકરણ પર દેખરેખ રાખવા માટે જવાબદાર છે. આમાં અરજી પ્રક્રિયાની દેખરેખ, અધિનિયમની જોગવાઈઓનું પાલન સુનિશ્ચિ

ત કરવું અને ઉદ્ભવતા કોઈપણ મુદ્દાઓ અથવા પડકારોને સંબોધિત કરવાનો સમાવેશ થાય છે.